नेपाली अचारको विदेशी बजारमा माग तीव्र, ९ महिनामै ३ लाख ५० हजार किलो अचार विदेश निर्यात, निर्यात १६ करोड नाघ्यो

काठमाण्डौँ । नेपाली खानाको मौलिक स्वादसँग जोडिएको परम्परागत परिकार अचारको अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा माग पछिल्ला वर्षहरूमा उल्लेख्य रूपमा विस्तार हुँदै गएको तथ्यांकले देखाएको छ ।  

भन्सार विभागका अनुसार चालू आर्थिक वर्षको पहिलो ९ महिनामै नेपालबाट १६ करोड ८६ लाख ९० हजार रुपैयाँ बराबरको अचार निर्यात भएको हो ।  

सोही अवधिमा कुल ३ लाख ५० हजार १३ किलो अचार विभिन्न देशहरूमा पठाइएको छ, जसले नेपाली अचार उद्योगको विस्तारलाई स्पष्ट संकेत गर्छ ।

भन्सार विभागले आर्थिक वर्ष २०७७/७८ देखि मात्र अचारलाई छुट्टै वस्तुका रूपमा वर्गीकरण गर्दै विस्तृत तथ्यांक राख्न थालेको हो ।  

त्यसअघि अचार निर्यात भएपनि परिमाण अत्यन्तै न्यून भएकाले छुट्टै अभिलेखमा समेटिने व्यवस्था थिएन ।  

पछिल्ला वर्षमा निर्यात बढ्दै गएपछि यसलाई छुट्टै श्रेणीमा समावेश गरिएको हो ।

आर्थिक विवरणहरूले निर्यातको निरन्तर वृद्धिदर देखाउँछन् ।  

आर्थिक वर्ष २०७७/७८ मा केवल ३९ लाख २२ हजार रुपैयाँ बराबरको ११ हजार ४४ किलो अचार मात्र विदेश पठाइएको थियो ।  

तर, त्यसपछि क्रमशः निर्यात बढ्दै गएको देखिन्छ ।  

आर्थिक वर्ष २०७८/७९ मा यो परिमाण बढेर ३ करोड ८६ लाख ६४ हजार रुपैयाँ पुगेको थियो, जसले नेपाली अचार उत्पादन र अन्तर्राष्ट्रिय बजार पहुँच विस्तार हुँदै गएको संकेत गरेको छ ।

नेपाली अचारको प्रमुख निर्यात गन्तव्यहरूमा बेलायत, अष्ट्रेलिया, क्यानडा, इटाली, जापान, दक्षिण कोरिया, संयुक्त राज्य अमेरिका, बेल्जियम, मौरिसस, डेनमार्क र मलेसिया लगायतका देशहरू पर्छन् ।  

विशेषगरी विदेशमा बसोबास गर्ने नेपाली समुदायबीच स्वदेशी स्वादप्रतिको आकर्षण बढेसँगै अचारको माग निरन्तर वृद्धि भइरहेको व्यवसायीहरूको भनाइ छ ।

कोरोना महामारीपछि स्वदेशमै अचार उत्पादन गर्ने साना तथा ठूला उद्योगहरूको संख्या उल्लेख्य रूपमा बढेको छ । 

घरेलु स्तरमा परम्परागत तरिकाले उत्पादन हुने अचारदेखि आधुनिक प्याकेजिङसहित अन्तर्राष्ट्रिय बजार लक्षित ब्रान्डसम्म विस्तार हुँदा उत्पादन क्षमता पनि वृद्धि भएको देखिन्छ ।  

यही कारण नेपाली अचारले निर्यात बजारमा क्रमशः स्थान बनाउँदै गएको छ ।

तर, निर्यातसँगै आयात पनि उल्लेख्य मात्रामा भइरहेको तथ्यांकले देखाउँछ ।  

चालू आर्थिक वर्षको पहिलो ९ महिनामा मात्रै ९ करोड ९५ लाख २४ हजार रुपैयाँ बराबरको अचार नेपाल भित्रिएको छ, जसले घरेलु उत्पादनसँगै विदेशी उत्पादनसँगको प्रतिस्पर्धा पनि बढिरहेको संकेत गर्छ ।

आयाततर्फ चीनबाट मात्रै ७ करोड ८ लाख ६४ हजार रुपैयाँ बराबरको १ लाख ७ हजार ४७१ किलो अचार नेपाल आएको छ ।  

त्यस्तै भारतबाट २ करोड ८२ लाख ५६ हजार रुपैयाँ बराबरको अचार आयात भएको भन्सार तथ्यांकमा उल्लेख छ ।

समग्र तथ्यांक विश्लेषण गर्दा नेपाली अचार उद्योगले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा आफ्नो पहिचान मजबुत बनाउँदै गएको देखिए पनि आयात–निर्यातको असन्तुलन, उत्पादन लागत, ब्रान्ड प्रतिस्पर्धा तथा कच्चा पदार्थमा निर्भरता जस्ता चुनौतीहरू अझै कायम रहेको अर्थविद्हरूले टिप्पणी गरेका छन् ।