पूँजी पुगेका बीमा कम्पनीको नगद लाभांशमा जोड, नपुगेकाको के छ सम्भावना ?

काठमाण्डौ । हालसम्म १० वटा बीमा कम्पनीले मात्रै गत आर्थिक वर्षको मुनाफाबाट लाभांश घोषणा गरेका छन् । आव २०८०÷८१ को सञ्चित मुनाफाबाट ५ जीवन बीमक र ५ निर्जीवन बीमकले लगानीकर्ताका लागि लाभांश प्रस्ताव गरेका हुन् ।  

नेप्सेमा सूचीकृत कम्पनीहरुमध्ये बीमा कम्पनीहरुले ढिलै लाभांश घोषणा गर्ने गर्दछन् । विशेषगरी माघदेखि चैत महिनासम्म बीमा कम्पनीहरुका लागि लाभांश सिजन मान्न सकिन्छ । नेप्सेमा सूचीकृत २४ बीमा कम्पनी (पुनर्बीमा र लघुबीमा बाहेक)मध्ये हालसम्म ४१.६६ प्रतिशत बीमा कम्पनीले मात्रै लाभांश घोषणा गरेका छन् ।  

लाभांश प्रस्ताव गरेका बीमकहरुमा अधिकांशले नगद लाभांशमा जोड दिएका छन् । नेपाल बीमा प्राधिकरणको निर्देशनबमोजिम चुक्तापूँजी पुगिसकेका बीमा कम्पनीले नगदमा बढी जोड दिएका छन् भने पूँजी नपुगेका कम्पनीले तोकेको चुक्तापुँजी पुर्याउने बराबरको मात्रै बोनस घोषणा गरेका छन् ।  

लाभांश घोषणा गरेका १० कम्पनीहरुमा ७ कम्पनीको तोकेको पुँजी पुगिसकेको छ भने तीनको लाभांश वितरणपछि पुग्नेछ । लाभांश घोषणा गर्ने ५ जीवन बीमा कम्पनीहरुमा सुर्यज्योति लाइफ, नेपाल लाइफ, आइएमई लाइफ, सिटिजन लाइफ र सानिमा रिलायन्स लाइफ रहेको छ । जसमा सुर्यज्योति, आइएमई लाइफ र नेपाल लाइफको पुँजी ५ अर्ब रुपैयाँ पुगिसकेको छ भने बोनस सेयर वितरणपछि सिटिजन लाइफ र सानिमा रिलायन्सको पुँजी पुग्नेछ ।  

यता लाभांश घोषणा गरेका निर्जीवन बीमकहरुमा सिद्धार्थ प्रिमियर, शिखर इन्स्योरेन्स, हिमालयन एभरेष्ट इन्स्योरेन्स, आइजीआई प्रुडेन्सियल र सानिमा जिआइसी रहेको छ । सानिमा जिआइसी बाहेक सबैको चुक्तापुँजी २ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ पुगिसकेको छ । बोनस सेयर वितरणपछि सानिमा जिआइसीको पुँजी २ अर्ब १५ करोड ७८ लाख रुपैयाँ पुग्नेछ । कम्पनीले ५० करोड रुपैयाँ बराबरको हकप्रद जारी गर्न धितोपत्र बोर्डमा आवेदन दिएको छ ।  

अझैपनि १४ बीमा कम्पनीको लाभांश घोषणा हुन बाँकी छ । सोमध्ये ११ वटा कम्पनीको चुक्तापुँजी नेपाल बीमा प्राधिकरणले तोकेबमोजिम अझै पुगेको छैन ।  

सोमध्येपनि ९ वटा कम्पनीले चुक्तापूँजी पुर्याउनकै लागि हकप्रदको बाटो रोजिसकेका छन् । सम्भवतः लाभांश घोषणा गर्न बाँकी भएका कम्पनीले पनि बढी नगदमै जोड दिन सक्ने देखिन्छ । यदि बोनस सेयर नै दिएपछि १० प्रतिशतभन्दा कम दिन सक्ने सम्भावना बढी रहेको छ ।  

प्राधिकरणको निर्देशन बमोजिम जीवन बीमा कम्पनीलाई ५ अर्ब रुपैयाँ र निर्जीवन बीमा कम्पनीलाई साढे २ अर्ब रुपैयाँ पुँजी पुर्याउन दबाब छ । पुँजी बढाउनकै लागि अधिकांश बीमा कम्पनीले हकप्रदको बाटो रोजेका छन् । हकप्रदपश्चात् प्रायः सबै बीमकको पुँजी तोकिएअनुसार पुग्नेछ । यसर्थमा लाभांश घोषणा हुन बाँकी रहेका कम्पनीले पनि नगदमै जोड दिन सक्ने अनुमान लगाउन सकिन्छ ।