नारायणी डेभलपमेन्ट बैंकको बढ्दो सेयरमूल्यका कारण संस्थापक झनै मारमा, सयको सेयरमा ५० रुपैयाँ कर !

काठमाण्डौ । दोस्रो बजारमा सेयरको मूल्य बजारको माग र आपूर्तिले निर्धारण गर्ने गर्छ । बजारमा कम आपूर्ति भएका केही कम्पनीका सेयर खेलाडीले कर्नरिङ गरेर दैनिक उकासेका उदाहरण पनि देख्न पाइन्छ । यसको पछिल्लो उदाहरण नारायणी डेभलपमेन्ट बैंक बनेको छ ।  

बैंकको सेयरमूल्य गत पुस २९ गते प्रतिकित्ता ९ सय रुपैयाँ हाराहारीमा थियो । तर २ महिनाको अन्तरालमा नै बैंकको सेयर भाउ दैनिक सर्किट लागेर २ हजार नजिक पुगेको छ । दोस्रो बजारका लगानीकर्ताहरुलाई मालामाल बनाएको यो कम्पनीले संस्थापकलाई भने झनै समस्यामा पारेको छ । हाल राम्रै बैंक तथा वित्तीय क्षेत्रका संस्थापक सेयरको भाउ ९० रुपैयाँमा बेच्न पनि हम्मेहम्मे परिरहेको अवस्था छ ।  

धितोपत्र नियमावली २०६८, अनुुसार संस्थापक सेयरको करसम्बन्धी नियमअनुसार आधार मूल्य मान्दा दोस्रो बजारमा कारोबार भएको मूल्यको पचास प्रतिशतको मूल्यलाई आधार मान्नुपर्ने वा नेटवर्थको पाँच गुणा आधार मान्नु पर्ने व्यवस्था रहेको छ । यसमा यदि नेटवर्थ नेगेटिभ भएमा दोस्रो बजारको मूल्यलाई नै आधार मूल्य मान्नु पर्ने व्यवस्था रहेको छ ।  

यसकारण नारायणी डेभलपमेन्ट बैंकका संस्थापक सेयरधनीहरुले दोस्रो बजारको मूल्य अनुसार ९५० रुपैयाँको पूँजीगत लाभकर तिर्नुपर्ने हुन्छ । जुन भनेको प्रतिसेयर नै  ५० रुपैयाँ बराबर पर्न जान्छ । आज नेपाल स्टक एक्सचेञ्जमा भेटिएका यस बैंकका एक संस्थापक लगानीकर्ताले गुनासो गर्दै भने, ‘३  महिनामा कम्पनीको सेयर भाउ ३ गुणा बढिसक्यो । तर संस्थापक सेयर होल्डरलाई भने झनै पुर्पुरोमा हात भयो ।’ उनले थप्दै भने, ‘बैंकको सेयर हाईड्रो कम्पनी जसरी नै सर्वसाधारणमा परिणत गरेर बेच्न पनि मिल्दैन । आफै ग्राहक खोजेर ९० रुपैयाँ भन्दा तल बेच्नुपर्ने हुन्छ । तर कर भने बजार मूल्यको आधारमा तिर्नुपर्ने हुन्छ ।’

नेप्सेका एक अधिकारीले यो नियम २०६८ सालमा बनेका कारण समयाकुल परिमार्जन गर्नुपर्नेमा जोड दिए । ‘तर अर्थ मन्त्रालयले यसमा ध्यान नदिदा संस्थापक लगानीकर्ता मारमा पर्दै आएका छन् । हामीले सीताराम थपलिया सीईओ हुँदादेखि नै भनेको हो । तर नियममा कुनै परिमार्जन हुन सकेको छैन । हामीले तलमाथि गरेमा महालेखाले समात्न सक्छ,’ उनले भने ।