सुनचाँदीको मूल्यमा एकाएक भीषण पहिरो, लगानीकर्तामा त्रास !

काठमाण्डौ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनचाँदीको मूल्यमा एकाएक तीव्र गिरावट आएको छ। पछिल्लो तथ्यांकअनुसार सुनको मूल्य करिब ४ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेको छ भने चाँदीमा झन्डै १० प्रतिशतसम्मको भारी गिरावट देखिएको छ, जसले लगानीकर्तालाई झस्काएको छ।

मंगलबार न्यूयोर्क समयअनुसार सुनको मूल्य प्रति औंस करिब ५,०७८ डलर आसपास झरेको छ, जुन एकै दिनमा करिब २१८ डलर (४.१३%) को गिरावट हो। त्यस्तै चाँदीको मूल्य पनि घटेर करिब ७९.८५ डलर प्रति औंस पुगेको छ, जुन झन्डै ९.८९ प्रतिशत ले कम हो।

बजार विश्लेषकहरूका अनुसार यो गिरावटको पछाडि बहुआयामिक कारणहरू रहेका छन्।

किन आयो यस्तो गिरावट ?

१. सुरक्षित सम्पत्तिबाट मुनाफा बुकिङ

पछिल्लो समय भू–राजनीतिक तनावका कारण सुनचाँदीको मूल्य उच्च बिन्दुमा पुगेपछि ठूला लगानीकर्ताले मुनाफा सुरक्षित गर्न बिक्री बढाएका छन्। यसले बजारमा आपूर्ति बढेर मूल्य दबाबमा परेको बताइन्छ।

२. अमेरिकी डलर बलियो हुनु

डलर मजबुत हुँदा सामान्यतया सुनचाँदीको मूल्य घट्ने प्रवृत्ति हुन्छ। हाल डलर सूचकांक बलियो देखिएकाले बहुमूल्य धातुमा दबाब परेको विश्लेषण गरिएको छ।

३. ब्याजदर अपेक्षा र वित्तीय बजारको प्रभाव

अमेरिकी फेडरल रिजर्भले ब्याजदर लामो समय उच्च राख्न सक्ने संकेतपछि गैर–ब्याज आम्दानी दिने सम्पत्ति (जस्तै सुन) प्रति आकर्षण घटेको छ।

४. अत्यधिक ‘ओभरबट’ अवस्था

केही प्राविधिक विश्लेषकका अनुसार सुनचाँदी पछिल्ला हप्ताहरूमा अत्यधिक बढेर ‘ओभरबट जोन’ मा पुगेका थिए। त्यसको स्वाभाविक करेक्सन अहिले देखिएको हुन सक्छ।

दीर्घकालीन ट्रेन्ड भने अझै बलियो

यद्यपि छोटो अवधिमा तीव्र गिरावट देखिए पनि वार्षिक आधारमा सुन अझै मजबुत देखिन्छ। उपलब्ध तथ्यांकअनुसार:

-पछिल्ला ३० दिनमा सुन अझै १४% भन्दा बढी माथि छ

-एक वर्षमा करिब ८२% वृद्धि

-पाँच वर्षमा २१२% भन्दा बढी उकालो

यसले दीर्घकालीन बुल ट्रेन्ड अझै पूर्ण रूपमा नटुटेको संकेत गर्छ।

नेपालमा के पर्ला प्रभाव?

अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा आएको गिरावटको असर नेपाली बजारमा पनि केही दिनभित्र देखिने सम्भावना छ। यदि विश्व बजारमा दबाब कायम रहेमा नेपालमा सुनचाँदीको भाउ घट्न सक्ने सुन व्यवसायीहरूको अनुमान छ।

अब लगानीकर्ताले के गर्ने?

विश्लेषकहरू छोटो अवधिमा अस्थिरता रहन सक्ने बताउँछन्। उनीहरूका अनुसार:

-छोटो अवधिमा थप करेक्सन सम्भव

-तर भूराजनीतिक जोखिम बढे पुनः उकालो सम्भावना

-दीर्घकालीन लगानीकर्ताले धैर्य राख्नुपर्ने सुझाव

सुनचाँदी बजारमा देखिएको यो “भीषण पहिरो” तत्कालीन करेक्सन हुन सक्छ, तर विश्व आर्थिक अनिश्चितता कायम रहेसम्म दीर्घकालीन दिशा अझै खुला नै छ। लगानीकर्ताले हतारो निर्णयभन्दा जोखिम मूल्यांकनमा ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।